مطلب زیر توصیه و روشهای مناسب برای تمیز کردن و نگهداری از جواهرات مزین به مروارید را بهمنظور حفظ درخشش و زیبایی آنها به شما آموزش میدهد.
از آنجایی که مروارید دارای ماهیتی ارگانیکی است در مقایسه با دیگر سنگهای جواهر نظیر الماس یا یاقوت به مراقبت بیشتری نیاز دارد. مرواریدهای باکیفیت از دوام بالایی برخوردارند اما بهمنظور حفظ زیبایی و درخشش میبایستی به دقت محافظت شوند.

مرواریدها به طور معمول دارای بافتی سخت و بهحالت مدور میباشند که داخل بافت نرم جانور نرم تن ( اغلب صدف دو کفه ایی شکل میگیرند) مروارید همانند صدف از جنس کربنات کلسیم و بر اثر انباشت این ماده بهصورت لایهایی ساختاری بلورین یافته است. بهترین نوع مرواریدهای مرغوب همواره طی قرنها بهعنوان جواهرات زیبا از ارزش بالایی برخوردار بودهاند و به همین دلیل واژهی مروارید استعارهایی از اشیاء کمیاب، مرغوب، تحسین برانگیز و قیمتی میباشد.
مرواریدهای با ارزش بهصورت طبیعی و اتفاقی در دامن طبیعت بهوجود میآیند، اما بسیار کمیاب هستند.مرواریدهای پرورشی بخش عمدهی مرواریدهایی هستند که در بازار به فروش میرسند و در داخل صدف خوراکی پدید میآیند.
مراقبت از مروارید چندان هم کار دشواری نیست و توصیههای زیر چگونگی انجام این کار را به شما آموزش میدهند:
- همواره پیش از استفاده از کرمهای مخصوص دست یا بدن، انگشتر مزین به مروارید را از انگشتتان خارج کنید.
- پس از استفاده از جواهرات مزین به مروارید بهمنظور از بین بردن چربی و آلودگیها آنرا با دستمال نرم و مرطوب تمیز کنید و قبل از قرار دادن آنها درون جعبهی جواهرات آنها در معرض هوای آزاد قرار دهید تا خشک شوند.
- بهخاطر داشته باشید که هیچگاه بههنگام تماس با آب از جواهرات مزین به مروارید استفاده نکنید؛ کلر موجود در آب استخرها برای مروارید بسیار مضر است.
- پس از استفاده از جواهرات مزین به مروارید به منظور از بین بردن چربی و آلودگیها آنرا با دستمال نرم و مرطوب تمیز کنید و قبل از قرار دادن آنها درون جعبهی جواهرات آنها در معرض هوای آزاد قرار دهید تا خشک شوند.
- به خاطر داشته باشید که هیچگاه به هنگام تماس با آب از جواهرات مزین به مروارید استفاده نکنید؛ کلر موجود در آب استخرها برای مروارید بسیار مضر است.
- هرگز زمانی که گردنبند مروارید شما (به خصوص گردنبدهای رشتهایی) مرطوب است از آن استفاده نکنید. زیرا رشتههای مرطوب آلودگی را به خود جذب میکنند و تمیز کردن آنها کار دشواری است.
- همواره پس از استفاده از لوازم آرایش، اسپری مو و عطر از جواهرات مروارید خود استفاده کنید زیرا درصورت برخود این مواد با مروارید به آن آسیب وارد میشود.
- هنگامی که قصد خارج کردن گوشوارههای دکمهاییرا دارید بهجای لمس کردن مروارید، دست خورد را برروی قسمت فلزی آن قرار دهید.
- هرگز برای تمیز کردن جواهرات مروارید از محلولهای قوی یا حاوی آمونیاک استفاده نکنید.
- هرگز به منظور تمیز کردن جواهرات مروارید از مسواک یا ابزارهایی که خاصیت سایندگی دارند استفاده نکنید زیرا آنها سطح مروارید را خراشیده میکنند.
نگهداری از مروارید
آگاهی از نحوهی نگهداری صحیح از مروارید برطول عمر آن میافزاید، جواهرات مزین به مروارید را در بخشی جداگانه نگهداری کنید زیرا الماس، یاقوت سرخ ، یاقوت کبود، طلا و دیگر مواد، آنرا خراشیده میکنند.
مرواریدها را در جعبههایی با آستر ساتن یا کیسههای مخصوص نگهداری کنید، درصورت استفاده مکرر از گردنبندهای مروارید رشتههای آنها را به صورت سالانه تعویض کنید، پس از انجام این کار دقت کنید که مرواریدها بهطور کامل بهوسیلهی گره از یکدیگر جدا شده باشند ( بهتر است با ابریشم این فاصلهها ایجاد شده باشد) تا بر اثر سائیدن به یکدیگر لایهی درخشان آنها مخدوش نشود. درصورت ریز بودن مرواریدها وجود گره چندان خوشایند نیست.
یکی از بهترین توصیهها به منظور مراقبت از مروارید، استفادههای مکرر از آن است.
برایتان اتفاق افتاده است که در ابتدا انگشتری بزرگ به نظر برسد اما وقتی آن را به انگشت کردید دیگر از انگشتتان خارج نشود؟
نترسید و سریع اقدام به بریدن انگشتر نکنید. روشهای آسانی برای رهایی از این مشکل وجود دارند.

1- انگشت اشاره را به آرامی روی انگشتر و انگشت شست را زیر آن قرار دهید، سپس به آهستگی انگشتر را بچرخانید و سعی کنید آن را بیرون بکشید.
2- به خاطر داشته باشید که هرگز نباید انگشتر را با زور و فشار از انگشت خارج کرد زیرا این کار موجب افزایش تورم انگشت و دشواری کار میشود.
کاربرد روانساز
1- از مواد لیزکننده استفاده کنید.
بسیاری از مواد شویندهی خانگی نظیر مایع ظرفشویی، بدون وارد کردن آسیب به پوست برای این کار مناسب هستند. در صورتیکه پوست دارای خراش یا زخم است در انتخاب روانساز دقت بسیاری کنید در غیر این صورت بند انگشت را به میزان بسیار زیاد به مواد زیر آغشته کنید.
• وازلین
• اسپریهای شیشهشوی
• لوسیونها
• شامپو یا نرمکنندهی مو
• ژل یا پمادهای حاوی آنتیبیوتیک(بهترین انتخاب در صورت وجود زخم یا آسیبهای موضعی)
• روغن مایع یا کرهی نرم
• کرهی بادام زمینی (ممکن است کمی چسبنده باشد اما مفید است.)
• آب و صابون
• روغن بچه
2- انگشتر را حرکت دهید و مقدار بیشتری روانساز را به زیر آن هدایت کنید.
انگشتر را چند بار در انگشتتان جابهجا و آن را بیشتر به روانساز آغشته کنید. به آهستگی انگشتر را بیرون بکشید و در صورت نیاز چندین بار این حرکت را تکرار نمایید تا انگشتر خارج شود.
روش بالابردن
1- دستتان را بالا نگه دارید.
درصورتیکه روشهای پیشین سودمند واقع نشدند دست را تا آخرین حد(بالای شانه) به مدت چند دقیقه بالا نگه دارید.
روش آب سرد
1- دستتان را در آب سرد قرار دهید.
آیا تا به حال دقت کردهاید که در روزهای سرد انگشترهایتان تا حدودی برای انگشتتان گشاد میشوند. دستتان را داخل آب سرد اما نه آب یخ، به مدت چند دقیقه قرار دهید. درصورتیکه انگشتر را در آب از انگشت خارج کنید چندان دردناک نخواهد بود.
روش نخ دندان
1- نخ دندان را از زیر انگشتر عبور دهید.
2- نخ دندان را تا روی بند انگشت به دور انگشتتان بپیچید، اما آنقدر محکم این کار را انجام ندهید که احساس درد کنید یا انگشتتان کبود شود. در صورتیکه احساس کردید خیلی محکم به دور انگشتتان پیچیده شده است آن را باز کنید.
3- نخ دندان تابیده شده را باز کنید و آن را به سمت بند انگشت بکشید. در حین باز کردن از قسمت انتهایی انگشت به سمت بند انگشت، انگشتر به سمت جلو کشیده و از انگشتتان خارج میشود.
پس از خارج کردن انگشتر از انگشت
1- محلی که انگشتر گیر کرده بود را تمیز کنید تا منجر به آسیب دیدگی بیشتر انگشت نشود. پیش از برطرف شدن تورم هیچ انگشتری را به آن انگشت نیندازید.
نکته
• پس از این کار دوش آب سرد بگیرید یا در صورت سرد بودن هوا از منزل خارج شوید اما به خاطر داشته باشید در انجام هیچ یک از این امور زیادهروی نکنید.
• در محیط سرد قرار گرفتن بیشتر برای صبحها مناسب است که دست ورم میکند و انگشتر از آن خارج نمیشود.
• در صورتیکه تا به امروز از سایز انگشتر خود اطلاع نداشتهاید به جواهر فروش مراجعه کنید و به خاطر داشته باشید که با افزایش سن و وزن، سایز انگشتر شما تغییر خواهد کرد.
• در صورتیکه مجبور به بریدن انگشتر شدید، هر جواهر فروشی میداند که برای اندازهگیری مجدد سایز انگشتر شما باید حداقل دو هفته برای بهبود وضعیت انگشتتان صبر کرد.
• در صورتیکه انگشتر به سختی در انگشت شما گیر نکرده باشد به روشی ساده و به کمک شخص دیگری میتوانید این کار را انجام دهید. اغلب آنچه موجب گیر کردن انگشتر میشود پوست انگشت شماست که زیر انگشتر و بند انگشت جمع میشود، پس در صورتیکه امکان صاف کردن پوست زیر انگشتر برایتان فراهم شود میتوانید به سادگی انگشتر را بیرون بکشید. از شخصی بخواهید که پوست انگشت را به سمت کف دست(برخلاف جهت بند انگشت) بکشد و به طور همزمان شما هم به کمک روانسازها انگشتر را از انگشتتان خارج کنید.
• در صورتیکه هیچ یک از روشهای مذکور نتیجهبخش نبودند انگشتر را باید برید. قبل از این کار یک چوب بستنی یا خلال دندان را برای ایمنی، بین انگشتر و انگشتتان قرار دهید، سپس به آرامی و با احتیاط با استفاده از اره مویی، اره کردن را از شیار زیر انگشتر (محل جوش دادن انگشتر) آغاز کنید.
هشدار
• در صورتیکه انگشتتان کبود شد به سرعت به اورژانس یا نزدیکترین ایستگاه آتشنشانی مراجعه کنید.
• اغلب اورژانسها یا ایستگاههای آتشنشانی ابزارهایی دارند که در کمتر از چند ثانیه میتوانند با آنها بدون آسیب، انگشتر را ببرند پس از آن میتوانید برای تعمیر به جواهرفروشی مراجعه کنید.
• برخی جواهرفروشیها هم دارای چنین ابزاری میباشند. پس از بریدن، آنها قادر به تعمیر و تغییر سایز انگشتر خواهند بود اما به خاطر داشته باشید که این کار را حداقل دو هفته بعد انجام دهید.
• در صورت آسیبدیدگی انگشت، به سرعت از دیگران کمک بخواهید. به قدری به انگشتر فشار نیاورید که باعث دررفتگی یا شکستگی انگشتتان شود.
لوازم مورد نیاز
• شیشهشوی، پمادهای حاوی آنتیبیوتیک، ژل، نرمکنندهی مو، کره، روغن مایع، لوسیون و آب صابون
• آب سرد
• نخ دندان
پس از انقلاب اسلامی ایران ، به پیشنهادِ وزارت امور اقتصادی و دارایی و با تأیید و دستور نخست وزیر دولت موقّت ، به مناسبت و یادبود نخستین بهار پیروزی انقلاب اسلامی ، اجازة ضرب انواع مسکوک طلای بهار آزادی صادر شد. یک روی این سکّه مزیّن بود به نام حضرت علی بن ابی طالب علیه السلام ـ به سه بار تکرار «علی » به خطِ مَعقِلیِ تزیینی در داخل یک شش ضلعی ـ و قید عبارت «بانک ملّی ایران » در زیر آن ، و بر روی دیگر آن تصویر بارگاه حضرت علی بن موسی الرضا علیه السلام با عبارت «نخستین بهار آزادی » و تاریخ 1358 منقوش بود.

از آن پس ، انواع سکه های بهار آزادی (ربع ، نیم ، یک ، دو و نیم ، و پنج بهار) با همین طرح تولید می شد، با توجه به مادة 5 قانون نحوة حفظ آثار و یاد حضرت امام خمینی رحمة الله علیه، بانک مرکزی ایران موظّف گردید که تصویر بنیانگذار جمهوری اسلامی را بر یک طرف سکه های بهار آزادی به گونه ای مناسب نقش کند.
ازاین رو، بنابر پیشنهاد بانک مرکزی و موافقت وزارت اموراقتصادی و دارایی و به استناد بند 2 قانون اصلاح قانون ضرب مسکوک طلا مصوّب 1337 ش ، هیئت وزیران در جلسة مورخ 19ر3ر1370 (راجع به تغییر طرح سکة یک بهار آزادی ) چنین تصویب کرد: «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران مجاز است به مناسبت دومین سالگرد ارتحال حضرت امام خمینی (قدس سره ) سکه یادبود یک بهار آزادی را با مشخصات ذیل و طبق نمونه ای که در نهاد ریاست جمهوری نگهداری می شود ضرب نماید:
1)عیار طلا: 900 در هزار؛
2) وزن سکّه : 13598ر8 گرم ؛
3) قطر سکّه 22 میلیمتر؛
4) یک روی سکّه مزین به تصویر حضرت امام (قدس سره ) و قید سال ضرب (1370) در ذیل تصویر؛ 5) یک روی سکّه تصویر بارگاه حضرت امام رضا علیه السلام و قید عبارت «بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران » در بالای تصویر و عبارت «بهار آزادی » در پایین تصویر.» آنگاه مصوبة مذکور جهت اجرا به بانک مرکزی جمهوری اسلام ایران ابلاغ گردید. بدین سان ، در دومین سال رحلت رهبر کبیر انقلاب اسلامی ، تنها طرح سکة یک بهار آزادی تغییر کرد و از آن پس (1370 ش به بعد) سکه ها بر اساس آن مصوبه ضرب می شود.
معمولاً در هر سال ، انواع مسکوک بهار آزادی ، بر اساس مجوّزی که بانک مرکزی دارد، در ضرّابخانة این بانک تولید می گردد، زیرا وظیفة ضرب مسکوک طلا بنا بر تصویب شورای پول و اعتبار منحصراً بر عهدة بانک مرکزی ایران است . همچنین بر طبق بند (الف ) مادة 6 آیین نامة ورود و صدور و معاملات طلا و نقره، صدور مسکوک طلا از کشور به هر نحوی ممنوع است مگر توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران .
مسکوک طلای بهار آزادی ، از لحاظ مشخصات ، منطبق است بر قانون مسکوک طلا و نیز قانون اصلاح قانون ضرب مسکوک طلا. شکل این مسکوک بر اساس مادة دوم قانون 1337 ش ، مدور و میزان عیار آن بر طبق مادة چهارم همان قانون عبارت است از 900 در هزار طلای خالص و 100 در هزار مس یا آلیاژی از نقره و مس . حد ترخّص عیار آن نیز دو در هزار است .
تاریخچه طراحی و ساخت طلا و جواهر در ایران قدمت هفت هزار ساله دارد. اما متاسفانه طراحی در ایران ناشناخته مانده است. طراحان بسیاری از قطعات معروف در موزه جواهرات ملی که یکی از شاخص ترین کلکسیون های جواهرات است ناشناخته هستند. امروزه تنها 40% از جواهرات دست ساز هستند. با پیشرفت تکنولوژی و بالا رفتن حساسیت و دقت در امر طراحی جواهرات طراحی دستی جوابگوی نیاز بازار نیست.
علوم کامپیوتری این نیاز را حل کرده است. با ورود نرم افزار های سه بعدی به بازار طراحی قطعات جواهر بسیار آسان شده است. اگر یک طلا ساز، مسلط به نرم افزار های سه بعدی باشد و مشتری برای سفارش کار به او مراجعه کند، می تواند با طراحی سه بعدی و تخمین وزن و رنگ و تمام جزییات قطعه را در اختیار مشتری قرار دهد.
معرفی نرم افزار راینو در طراحی جواهرات:
راینو در سال 1980 در سیاتل آمریکا توسط رابرت مک نیل و همکارانش به وجود آمد در 1985 آنها به توسعه راینو بر مبنای اتوکد پرداختند و به همین دلیل راینو یک نرم افزار به اصطلاح CAD BASE است. در سال 1992 نوشتن پلاگین های راینو برای کاربران خاص شروع شد مانند Rhino Marine که برای ساخت کشتی و قایق و Rhino Gold که به منظور چیدمان سنگ های قیمتی و نیمه قیمتی با برش های مختلف، Matrix و امثال آن استفاده می شد. در سال 2007 آمار کاربران راینو به بیش از 150000 نفر در سر تا سر جهان رسیده بود.